Global Economic Outlook – Maj 2024

Reset oczekiwań dotyczących stóp procentowych w USA i rozbieżności z oczekiwaniami Fed.

“Inflacja w dalszym ciągu dominuje w światowym krajobrazie makroekonomicznym. Niesatysfakcjonujący spadek cen skłonił decydentów banku centralnego w USA do podjęcia działań mających na celu uspokojenie rynku finansowego. Rezerwa Federalna Stanów Zjednoczonych (Fed) w oficjalnym komunikacie poinformowała, że decyzję o dalszych krokach względem stóp procentowych podejmie najwcześniej w drugiej połowie bieżącego roku. Odmienne działanie od amerykańskiego Fed zapowiedziały Europejski Bank Centralny (EBC) i Bank Anglii (BoE), które najprawdopodobniej w najbliższych czasie zdecydują się na pierwsze od dłuższego czasu obniżki stóp procentowych. Nie zmienia to faktu, że według Dun & Bradstreet to właśnie Ameryka Północna nadal będzie liderem wzrostu gospodarczego wśród krajów wysoko rozwiniętych na świecie. W tym miejscu należy podkreślić, że na proces decyzyjny może wpłynąć niepewna sytuacja polityczna i międzynarodowe konflikty zbrojne.” – Dr. Arun Singh, Global Chief Economist, Dun & Bradstreet.

Globalne perspektywy gospodarcze

Początek roku przedsiębiorcy z krajów wysoko rozwiniętych rozpoczęli z dużą dozą optymizmu, mimo braku decyzji banków centralnych o obniżeniu stóp procentowych. W Dun & Bradstreet uważamy, że nawet trudna sytuacja geopolityczna i regionalne konflikty nie wpłyną znacząco na globalny wzrost gospodarczy. W niektórych regionach, np. w Europie Zachodniej, daje się już teraz zauważyć wstępne oznaki wskazujące na długotrwały wzrost gospodarczy i stabilizację sytuacji zarówno na rynku pracy, wzrostu cen i poziomu konsumpcji. Jednocześnie Europejski Bank Centralny (EBC) i Bank Anglii (BoE), zdecydowały, że najprawdopodobniej w najbliższych czasie obniżą stopy procentowe, co stanowi sygnał dla przedsiębiorców do rozpoczęcia realizacji planów inwestycyjnych, wzrostu zatrudnienia i uruchomienia dodatkowych linii produkcyjnych.

W Dun & Bradstreet uważamy, że światowy wzrost gospodarczy w 2024 roku będzie podobny do tego z 2023 roku. Wiele wskazuje na to, że niewielkie spowolnienie będzie miało miejsce w Ameryce Północnej i Ameryce Łacińskiej. W Stanach Zjednoczonych spadek PKB nastąpi w wyniku mniejszych wydatków konsumenckich i osłabieniem wewnętrznego handlu. W maju Fed zasygnalizowała, że ​​stopy procentowe przez dłuższy pozostaną na niezmienionym poziomie, co przełoży się na słabszą dynamikę zatrudnienia, spadek płac i ograniczanie wydatków konsumenckich. Słabszy wzrost gospodarczy będzie miał również miejsce w Ameryce Łacińskiej, co wiąże się ze spowolnieniem gospodarki w Chinach i utrzymującymi się wysokimi stopami procentowymi w poszczególnych krajach w regionie. Wzrost PKB przewidywany jest w większości azjatyckich krajów i regionie Pacyfiku, co jest wynikiem stabilizacji w światowym handlu towarami i utrzymującego się od dłuższego czasu silnej wymiany handlowej między krajami w regionie.

Mamy pierwsze oznaki długofalowego ożywienia gospodarczego w Europie. W pierwszym półroczu br. na niewielkim plusie znalazły się gospodarki Niemiec, Francji, Włoch i Hiszpanii. Utrzymująca się od dłuższego czasu niska inflacja w strefie euro otwiera drogę Europejskiemu Bankowi Centralnemu (EBC) do poluzowania w II kwartale br. polityki pieniężnej i obniżenia stóp procentowych. W kwietniu EBC oświadczył, że jego decyzje są „zależne od danych, a nie od Fed”, co sugeruje, że stopy procentowe w strefie euro mogą zostać obniżone szybciej niż w USA. Podobną sytuację obserwujemy w Wielkiej Brytanii. Luźna polityka pieniężna EBC i BoE może jednak spowodować deprecjację krajowych walut względem amerykańskiego dolara, co może wpłynąć na ponowny wzrost inflacji.

Inflacja w wielu krajach nadal utrzymuje się na wysokim poziomie. W rezultacie, banki centralne w nadchodzących miesiącach w wielu krajach zdecydowały się na ponowny szacunek poziomu stóp procentowych. Większość rynków, szczególnie tych silnie powiązanych z gospodarką Stanów Zjednoczonych, przyjęła do wiadomości, że Fed nie rozpocznie procesu luzowania polityki pieniężnej wcześniej niż w drugiej połowie br. Wiele wskazuje na to, że ​​Fed utrzyma stopy procentowe na niezmienionym poziomie przez cały 2024 rok. Dla przedsiębiorstw ta niepewność w podejmowaniu decyzji przez Fed ma daleko idące i wykraczające poza Stany Zjednoczone konsekwencje. Chybotliwość Fed zwiększa niepewność polityczną na całym świecie. Utrudnia podejmowanie decyzji zarówno rządom poszczególnych krajów jak i wszelkim innym instytucjom finansowym, w tym przede wszystkim krajowym jak i regionalnym bankom centralnym. Długofalowa polityka utrzymująca stopy procentowe na wysokim poziomie zwiększa presję na przedsiębiorcach. Wysoki koszt finansowania działalności gospodarczej naraża firmy na utratę płynności finansowej i w konsekwencji rosnącą liczbę bankructw.

W centrum uwagi pozostają zagrożenia geopolityczne, które w bezpośredni sposób wpływają na zerwanie łańcuchów dostaw. Według Dun & Bradstreet import towarów przez Morze Czerwone do Europy spadł o 21 proc. Spadek importu przypisuje się różnym czynnikom. W tym przede wszystkim atakom rebeliantów na otwartym morzu na statki handlowe, jak i trudnościom wynikających z konieczności transportu towarów trasami alternatywnymi, a co za tym idzie opóźnień prowadzących do wydłużania czasu przebywania na morzu. Trudną sytuację pogłębił trwający zbrojny konflikt między Izraelem a Palestyną, co doprowadziło do znacznego spadku działalności żeglugi na Morzu Czerwonym. Zwłaszcza w przypadku statków pływających pod izraelską banderą, których aktywność od początku 2024 roku spadła o 66 proc.

Ataki rebeliantów na statki handlowe i brak bezpieczeństwa w bezpośredni sposób wpłynęły na zmianę działania firm transportowych. Przewoźnicy unikają obszaru Morza Czerwonego. Firmy transportowe z racji poniesionych start, zmuszone są do zmiany polityki kredytowej, oceny ryzyka i podjęcia natychmiastowych działań.

Pogarszające się warunki geopolityczne i środowiskowe na całym świecie doprowadzą w 2024 roku do kolejnych zakłóceń w łańcuchach dostaw. Tym samym przedsiębiorstwa będą musiały przygotować się na kolejne trudności w utrzymaniu terminów i ciągłości dostaw. Już teraz duże statki kontenerowe są przekierowywane na dłuższe trasy wokół Morza Czerwonego. To znajduje odzwierciedlenie w wynikach finansowych firm, ponoszonych kosztach, wydłużonym czasie transportu i w konsekwencji prowadzi do rosnącej inflacji, wzrostu cen na rynku konsumenckim i zachwianiu stabilnością i odpornością biznesową sprzedawców detalicznych. Menedżerowie odpowiedzialni za utrzymaniem ciągłości dostaw muszą przygotować firmy na wypadek wystąpienia niespodziewanych zakłóceń na światowych rynkach.

Zmiany oceny ryzyka poszczególnych krajów

Przesunięcia i wymiary ryzyka

Zmiany oceny ryzyka (ratingów) w poszczególnych krajach

   (Upgrade)  

Wielka Brytania: niedawny realny wzrost PKB w styczniu i w lutym wlał w serca Brytyjczyków wiele optymizmu. Pozytywne dane skłoniły rządzących do złagodzenia polityki pieniężnej. Bank Anglii zapowiedział obniżkę stóp procentowych, a rząd obniżenie podatków dla przedsiębiorstw i obywateli. To wszystko przekłada się na podniesienie ratingu Wielkiej Brytanii. 

Stany Zjednoczone: Pomimo spowolnienia gospodarki USA w I kwartale br. wzrost gospodarczy nadal pozostaje na satysfakcjonującym poziomie, czego wyrazem jest silny rynek pracy czy wysoki popyt wewnętrzny. Inflacja spada, co stwarza warunki do obniżenia stóp procentowych przez Fed już w drugiej połowie 2024 roku.

Szwajcaria: Poprawa oceny ryzyka jest możliwa, ponieważ Szwajcarzy bardzo szybko uporali się z rosnącą inflacją, a poszczególne sektory wykazują wyraźne oznaki ożywienia. Przede wszystkim wzrost koniunktury widoczny jest w branży usługowej i produkcyjnej, co daje bankowi centralnemu przestrzeń do dalszych obniżek stóp procentowych. 

Łotwa: Podobnie jak w przypadku Szwajcarii czy Wielkiej Brytanii podniesienie oceny ryzyka Łotwy jest możliwe za sprawą poprawy wyników makroekonomicznych, w tym przede wszystkim wyraźnego wzrostu PKB w 2024 roku względem minionego roku. Wiąże się to z ostrymi cięciami stóp procentowych i perspektywą złagodzenia polityki pieniężnej przez instytucje Unii Europejskiej. 

Republika Kirgiska: podniesiona ocean ryzyka przez Dun & Bradstreet wiąże się z silnym wzrostem gospodarczym napędzanym licznymi inwestycjami i finansowaniem. W tym miejscu warto podkreślić, że Republika Kirgiska balansuje między wschodem a zachodem, z jednej strony Rosją a krajami Unii Europejskiej i Stanami Zjednoczonymi z drugiej strony.  

  (Downgrade)  

Finlandia: Fińska gospodarka wpadła w recesję. Ożywienie spodziewane jest w drugiej połowie roku, co wiąże się z poprawą koniunktury na rynku, wzrostem wydatków konsumenckich, wzrostem wartości eksportu i spadkiem cen. Obniżenie ratingu Finlandii związane jest głównie z poważnymi trudnościami w zachowaniu ciągłości dostaw fińskich przedsiębiorców i zwiększonym ryzykiem cyberataków. Ponadto w Finlandii od dłuższego czasu notuje się podwyższony wskaźnik niewypłacalności i bankructw firm oraz bardzo trudną sytuację rynkową w sektorach: obrotu nieruchomości, produkcji przemysłowej i usług. 

Podsumowanie

Stany Zjednoczone: W I kwartale br. dynamika PKB ulegnie spowolnieniu. Podmioty na rynku przyjęły do wiadomości, że Fed nie rozpocznie procesu luzowania polityki pieniężnej wcześniej niż w drugiej połowie br. Wiele wskazuje na to, że ​​Fed utrzyma stopy procentowe na niezmienionym poziomie przez cały 2024 rok.

Chiny: Stosunki handlowe między kontynentalnymi Chinami a szeroko rozumianymi krajami Zachodu w ostatnim czasie zostały mocno nadwyrężone. Szczególnie w kontekście produkcji pojazdów elektrycznych i wszelkich innych działań mających związek z zieloną energią. Komisja Europejska wszczęła postępowanie w sprawie chińskich firm dostarczających turbiny wiatrowe do kilku krajów UE. To już trzecie postępowanie uruchomione wobec Chin na podstawie nowego unijnego prawa o zagranicznych subsydiach. Państwo Środka jest "mocno zaniepokojone" kolejnym dochodzeniem.

Wielka Brytania: realny wzrost PKB w styczniu i lutym wlał w serca Brytyjczyków wiele optymizmu. Pozytywne dane skłoniły rządzących do złagodzenia polityki pieniężnej. Bank Anglii zapowiedział obniżkę stóp procentowych. Rząd w Londynie zlikwidował m.in. podatek VAT dla 28 tys. małych przedsiębiorstw i planuje we wrześniu dalsze obniżki podatków konsumenckich.

Niemcy: Pierwsze pozytywne dane makroekonomiczne w br., w tym także te pokazujące poprawę koniunktury w produkcji przemysłowej napawają optymizmem. Jednak w dalszym ciągu nie może być mowy o długotrwałym odbiciu się niemieckiej gospodarki od dna. W ramach długoterminowych środków bezpieczeństwa energetycznego rząd w Berlinie podjął decyzję o rozbudowie czterech głównym elektrowni gazowych.

Indie: Indie pomimo wielu niekorzystnych i mało sprzyjających czynników zewnętrznych nadal pozostają na ścieżce silnego wzrostu gospodarczego. Głównie za sprawą silnego sektora bankowego, napędzanego tanimi kredytami dla przedsiębiorców przy jednoczesnym wzroście wydatków konsumenckich.

Japonia: Bank Japonii, w kwietniu po marcowym wzroście, na niezmienionym poziomie pozostawił stopy procentowe, co według założeń ma powstrzymać wzrost cen na rynku. Chociaż wyższe koszty zewnętrznego finansowania bieżącej działalności przedsiębiorstw będą miały wpływ na utrzymanie ich płynność i spadek inwestycji na ryku.

Egipt: Egipt w ostatnim czasie zawarł szereg umów o pomoc finansową i pożyczkę - o łącznej wartości ponad 50 mld dolarów – z międzynarodowymi instytucjami finansowymi i krajami sąsiadującymi, co powinno pomóc w walce z wysoką inflacją. W grudniu prezydent Abdel Fattah El-Sisi wygrał trzecią kadencję.

Izrael: W marcu Hiszpania, Irlandia, Słowenia i Malta podpisały deklarację o uznaniu palestyńskiego państwa. Niezastosowanie się Izraela do kwestii humanitarnych w Gazie grozi odwróceniem się od Izraela kluczowych sojuszników.

Iran: Wszystko wskazuje na to, że zarówno Iran i Izrael nie będą eskalować konfliktu zbrojnego po wzajemnych i obopólnych działaniach odwetowych.

Zjednoczone Emiraty Arabskie: Niedawne zaangażowanie Iranu w konflikt zbrojny między Izraelem a Hamasem stwarza poważne ryzyko dla utrzymania politycznej i ekonomicznej stabilności w regionie. Eskalacja konfliktu może zagrażać kanałom dostaw i bezpieczeństwu Zjednoczonym Emiratom Arabskim. Dun & Bradstreet obniżyło rating Zjednoczonym Emiratom Arabskim, które ostatnio doświadczyło intensywnej powodzi, co ujawniło słabe punkty infrastruktury i brak przygotowania na sytuacje nadzwyczajne związane z klimatem.

Jak możemy pomóc

Rozwiązania Country Insight firmy Dun & Bradstreet zapewniają prognozy i rekomendacje biznesowe dla 132 gospodarek, umożliwiając firmom monitorowanie i reagowanie na ryzyka ekonomiczne, handlowe i polityczne. Aby dowiedzieć się więcej, odwiedź stronę dnb.com/country-insight