Najnowszy pakiet sankcji Unii Europejskiej kieruje uwagę na ukryte powiązania biznesowe.

Najnowszy pakiet sankcji UE wobec Rosji pokazuje, jak ważne staje się dla firm wykraczanie poza podstawową analizę bezpośrednich kontrahentów, lepsze zrozumienie struktur własnościowych i mechanizmów kontroli w relacjach biznesowych. 

Unia Europejska przyjęła rekordowy pakiet sankcji wymierzonych w Rosję. Łącznie sankcjami objęto 1 569 podmiotów, w tym 826 rosyjskich firm oraz 743 członków kadry zarządzającej. Na liście znalazły się przedsiębiorstwa i podwykonawcy wskazani przez UE jako kluczowe dla rosyjskiego kompleksu wojskowo-przemysłowego. Łączne roczne przychody objętych sankcjami firm wynoszą co najmniej 20 mld euro, a przedsiębiorstwa te zatrudniają ponad 250 tys. pracowników.

Najnowsze listy sankcyjne UE pokazują, że ryzyko sankcyjne coraz częściej wykracza poza najbardziej eksponowane i rozpoznawalne podmioty. Obejmuje również firmy średniej wielkości, dostarczające technologie, produkty i komponenty wspierające rosyjski potencjał wojskowo-przemysłowy. Sankcjami objęto przedsiębiorstwa działające w wielu wzajemnie powiązanych branżach, w tym w sektorach elektroniki i półprzewodników, telekomunikacji i systemów radarowych. Lotnictwa i przemysłu kosmicznego, technologii satelitarnych i nawigacyjnych, optyki, a także produkcji amunicji oraz materiałów wybuchowych.

Jak wskazuje Theodora Papadimitropoulou, Senior Principal Product Strategy Lead for Risk & Compliance OU w Dun & Bradstreet, najnowsze sankcje pokazują, że przy ocenie ryzyka sankcyjnego firmy muszą patrzeć znacznie dalej niż tylko na nazwę kontrahenta.

Konsekwencje te pozostają również bardzo istotne dla instytucji finansowych, ponieważ do naruszenia sankcji może dojść poprzez realizację płatności lub finansowanie dostawy podmiotu, który nie figuruje bezpośrednio na żadnej liście sankcyjnej, ale może być pośrednio objęty sankcjami ze względu na strukturę własnościową lub sprawowaną kontrolę.

Granice odpowiedzialności sankcyjnej zostały przesunięte. Wymagają nie tylko identyfikacji sprawdzanego podmiotu na listach sankcyjnych, ale wymuszają konieczność kompleksowej weryfikacji struktur własności. Ryzyko sankcyjne często znajduje się znacznie głębiej niż na poziomie bezpośredniego kontrahenta. Organizacje, które nie potrafią ustalić i udokumentować, kto faktycznie posiada lub kontroluje podmioty, z którymi prowadzą działalność, narażają się nie tylko na luki w systemach compliance, ale także na zwiększone ryzyko bezpośredniego naruszenia sankcji – mówi Theodora Papadimitropoulou, Senior Principal Product Strategy Lead for Risk & Compliance OU w Dun & Bradstreet.

Firma może nie figurować na żadnej liście sankcyjnej, a mimo to podlegać ograniczeniom ze względu na powiązania właścicielskie lub mechanizmy kontroli. W rezultacie coraz większego znaczenia nabiera identyfikacja beneficjentów rzeczywistych oraz analiza powiązań kapitałowych i organizacyjnych wykraczająca poza bezpośredni poziom własności.

Samo sprawdzenie nazwy firmy często jest niewystarczające. Analiza struktur własnościowych i mechanizmów kontroli stanowi dodatkową perspektywę w ocenie narażenia na ryzyko sankcyjne. W miarę jak regulacje sankcyjne stają się coraz bardziej złożone, organizacje muszą rozumieć, kto faktycznie stoi za daną firmą, kto sprawuje nad nią kontrolę oraz jakie powiązania łączą poszczególne podmioty w ramach sieci korporacyjnych. Zrozumienie tych zależności pomaga określić, czy dana firma jest częścią szerszej struktury narażonej na ryzyko sankcyjne, a także wspiera skuteczniejsze spełnianie wymogów regulacyjnych – dodaje Theodora Papadimitropoulou.

Według ekspertów Dun & Bradstreet jednorazowa weryfikacja partnera biznesowego nie jest już wystarczająca. Coraz większego znaczenia nabiera ciągłe monitorowanie zmian w strukturach własnościowych, które pozwala szybciej wykrywać nowe ryzyka sankcyjne i ograniczać ryzyko naruszenia przepisów.